بیمه مسئولیت متصدیان حمل و نقل

براساس ماده 388 قانون تجارت، در انواع روش‌های حمل و نقل، متصدی مربوطه در خصوص حوادثی که در مدت جابجایی رخ دهد، مسئول شناخته می‌شود؛ خواه خود متصدی اقدام به حمل و نقل کرده باشد، خواه شخص ثالثی را به انجام این کار گماشته باشد.
برای جبران خسارات ناشی از این اتفاقات، نیاز به بیمه‌نامه‌ای است که هزینه‌ها را به حداقل برساند.

بیمه مسئولیت متصدیان حمل و نقل چیست؟

از مجموعه بیمه نامه های مسئولیت مدنی است و در این بیمه‌نامه، بیمه‌گزار متصدی حمل کالا بوده و موضوع آن به مسئولیت وی در قبال حمل بار اشاره دارد.
در حقیقت ارسال‌کنندگان بار یا صاحبان کالا به استناد بارنامه‌های صادره، متصدی حمل را که در این قرارداد بیمه‌گزار معرفی می‌شود، مسئول جبران خسارات احتمالی می‌شناسند و در صورت وقوع حادثه و بروز خسارت، متصدی حمل و نقل تحت پوشش خواهد بود.

تقسیم بندی این بیمه در شرکت‌های مختلف، متفاوت است. دسته‌بندی کلی بیمه مسئولیت متصدیان حمل و نقل، داخلی و بین‌المللی است که تعاریف زیر برای آن وجود دارد.

بيمه مسئوليت متصدیان حمل و نقل داخلی

کالایی که توسط اشخاص حقیقی يا حقوقی در داخل کشور، از شهری به شهر ديگر جابجا می‌شوند، با نام بيمه‌‌های داخلی شناخته می‌شود که بیشتر متمرکز بر مفهوم جاده‌ای در دسته‌بندی‌های بیمه سامان است.
لازم به ذکر است در صورتی که ارسال کالا به خارج از مرزهای کشور از طریق حمل و نقل جاده‌‌ای مدنظر باشد، تحت پوشش بیمه مسئولیت متصدیان حمل و نقل بین‌المللی قرار می‌گیرد.

بيمه مسئوليت متصدیان حمل و نقل بین‌المللی

اين نوع بيمه، بیشتر متمرکز بر حمل و نقل هوایی بوده و مسئوليت مدنی شرکت‌های حمل و نقل بین‌المللی مطابق کنوانسیون C.M.A را تحت پوشش بيمه‌ای قرار می‌دهد.
مطابق اين طرح مسئوليت مدنی متصديان حمل و نقل هوایی در قبال صاحبان کالا، بر اساس شرايط بارنامه‌های هوايی صادره و کنوانسیون ورشو، تحت پوشش بيمه‌ای قرار می‌گيرد.
شرکت‌ها و مؤسسات حمل و نقل بین‌المللی می‌توانند با استفاده از این پوشش، مسئولیت خود را در مقابل صاحبان کالا بیمه نمایند.

خطرات تحت پوشش در بیمه مسئولیت مدنی متصدیان حمل و نقل چیست؟

1) آتش‌سوزی و انفجار وسیله نقلیه
2) پرتاب شدن محموله از روی وسیله نقلیه
3) سرقت کلی محموله با وسیله نقلیه به استثنا جعل اسناد
4) تصادف و واژگونی وسیله نقلیه یا برخورد کالا با جسم ثابت
5) چنانچه برای پرداخت خسارت خطرات بیمه شده، نیاز به هزینه کرد متعارف دادرسی و دفاع از بیمه‌گزار در مراجع قضایی باشد، این هزینه‌‍‌ها در تعهد این بیمه نامه است.
6) چنانچه پس از وقوع حوادث و جبران خسارات آن توسط شرکت بیمه،‌ هزینه ای به منظور تجارت کالا و جلوگیری از توسعه ضرر و زیان انجام شود، پرداخت آن در تعهد این بیمه نامه است.

چه مواردی تحت پوشش بیمه نامه مسئولیت متصدیان حمل و نقل قرار ندارد؟

سرقت قسمتی از محموله

كاهش‌ طبیعی‌ وزن‌ محموله‌

عدم‌النفع‌ و كاهش‌ ارزش‌ كالاها

خسارت‌ هنگام‌ تخلیه‌ و بارگیری

عیب‌ ذاتی‌ و یا خودبخودسوزی‌ كالاها

سرقت کلی محموله بدون سرقت وسیله حمل

تشعشعات‌ رادیواكتیو و فعل ‌و انفعالات‌ هسته‌ای‌

جنگ‌، شورش‌، اعتصاب‌، بلوا، ضبط و مصادره

حوادث طبیعی مانند سیل‌، طوفان‌، زلزله‌، آتش‌فشان‌

نداشتن گواهینامه متناسب برای رانندگی وسیله حمل

حمل‌ كالاهای‌ قاچاق‌ و غیرمجاز و خسارت وارده به آن‌ها

هزینه‌های نجات و دادرسی بیش از بیست درصد مازاد بر تعهدات تحت پوشش

ریزش‌، روندگی و آب‌دیدگی محموله‌، مگر این‌ كه ناشی از خطرات مورد تعهد در قرارداد باشد

جعل‌ و تزویر اسناد و خیانت‌ در امانت‌ و هر نوع‌ عمل‌ عمد یا مجرمانه‌ راننده‌ یا كمك‌ راننده‌ وسیله‌ حمل

سرقت‌ قسمتی‌ از محموله‌ مگر آنكه ناشی از حادثه تحت پوشش منجر به مصدومیت یا فوت راننده بوده باشد

جعل اسناد و خیانت‌ در امانت‌ و هر نوع‌ عمل‌ عمد یا مجرمانه‌ بیمه‌گزار، كاركنان‌ و نمایندگان‌ وی‌ (رانندگان و كمك رانندگان جزء كاركنان بیمه گزار محسوب نمی‌شوند)

تعهد شرکت بیمه برای هر حمل، از چه زمانی آغاز و در چه زمانی پایان می‌یابد؟

در بیمه نامه مسئولیت متصدیان حمل و نقل، آغاز پوشش بیمه، پس از تکمیل بارگیری کالا در مبدا و صدور بارنامه (هر کدام که آخرین مرحله باشد) صورت می‌پذیرد.
همچنین با شروع تخلیه در مقصدی که در بارنامه قید شده به پایان می‌رسد. چنانچه طرفین توافق نمایند، با پرداخت حق‌ بیمه بیشتر، امکان اضافه کردن پوشش تخلیه و بارگیری در قرارداد نیز وجود دارد.