در این مطلب، توضیحات کامل و جامعی از شرایط عمومی بیمه نامه مسئولیت مدنی حرفه ای حسابداران رسمی ارائه میشود...
شرایط عمومی بیمه زندگی خطر فوت با سرمایه ثابت
فصل اول - کلیات
ماده 1 - اساس بیمهنامه:
این بیمهنامه براساس قانون بیمه مصوب سال 1316، عرف بیمهگری و پیشــنهاد کتبی بیمهگزار (که جزء لاینفک این بیمهنامه میباشد) تنظیم گردیده و مورد توافق طرفین میباشد.
آن قسمت از پیشنهاد کتبی بیمهگزار که مورد قبول بیمهگر نبوده و همزمان با صدور بیمهنامه یا قبل از آن به نحو مضــبوط به بیمه گزار اعلام گردیده است، جزء تعهدات بیمهگر محسوب نمیشود.
ماده 2- تعاریف و اصطلاحات:
اصطلاحات زیر صرفنظر از هر معنی و مفهوم دیگري که ممکن است داشته باشـد، در این شرایط عمومی با تعریف مقابل آن به کار رفته است:
1- بیمهگر: مؤسسه بیمهاي است که مجاز به انجام فعالیت در رشته بیمههاي زندگی و مستمري میباشد.
2- بیمهگزار: شخص حقیقی یا حقوقی است که مشخصات وي در بیمهنامه درج شده و متعهد به پرداخت حقبیمه و انجام سـایر وظایف تعیینشده در بیمهنامه میباشد.
3- بیمهشده: شخص حقیقی است که مشخصـات وي در بیمهنامه درج شده و فوت او موضوع بیمهنامه است.
4- ذینفع: شخص یا اشخاص حقیقی یا حقوقی که مشـخصـات وي در بیمهنامه درج شده و توسط بیمهگزار و با موافقت کتبی بیمهشده تعیین میشود و وجه بیمه مقرر در بیمهنامه به ایشان پرداخت میگردد.
5- حقبیمه: مبلغی است که با توجه به شرایط بیمهشـده و در قبال تعهدات بیمهگر تعیین میشود و ایفاي تعهدات بیمهگر منوط به پرداخت آن از سوي بیمهگزار است.
6- سال بیمهای: یک سال بیمهاي برابر با یک سال تمام خورشیدي از تاریخ شـروع بیمهنامه است و هر ساله به همان ترتیب تا پایان مدت بیمهنامه ادامه خواهد یافت.
7- مدت بیمه: عبارت است از مدت زمانی که طبق توافق بیمهگر و بیمهگزار پوشش بیمهاي براي بیمهشده برقرار میباشد.
8- منافع بیمهنامه: مبلغی اســت که بیمهگر در بیمهنامه تعهد میکند در صــورت فوت بیمهشده در طول مدت بیمه به ذینفع پرداخت کند.
9- فرم پیشنهاد: مجموعه پرسشهایی است که بیمهگر به منظور شناسایی شرایط بیمهشده از قبیل مشـخصــات فردي و وضعیت سلامتی وي، کســب اطلاعات جهت ارزیابی خطر موضـوع بیمه و تعیین حقبیمه از متقاضـی خدمات بیمه یا نماینده قانونی وي میپرسد و پس از پاسخ متقاضی و تکمیل فرم و امضــــــاء آن توسط بیمهگزار و بیمهشده (حسب مورد) یا نماینده قانونی آنها، جزء لاینفک بیمهنامه محسوب میشود.
ماده 3 - موضوع بیمه:
عبارت از تعهدات بیمهگر مبنی بر پرداخت منافع بیمهنامه در صـورت فوت بیمهشده در طول مدت بیمهنامه و در ازاء انجام تعهدات بیمهگزار است.
فصل دوم: وظایف و تعهدات بیمهگزار
ماده 4 - رعایت اصل حد اعلای حسن نیت بیمهگزار و بیمهشده:
بیمهگزار/ بیمهشده حسب مورد موظفاند به کلیه پرسشهاي مندرج در فرم پیشنهاد از قبیل مشـخصـات فردي و وضعیت سلامتی خود در کمال حسـننیت به بیمهگر پاسخ دهند و هر زمان معلوم گردد پاسـخهاي مذکورعمداً یاسـهواً مطابق با حقیقت نبوده و یا از ابراز مطالب موثر در صدور بیمهنامه خودداري کرده اند، بیمهگر حق دارد به یکی از طرق زیر عمل نماید:
1- چنانچه هر زمان مشـخص گردد اظهارات خلاف واقع و یا کتمان حقایق از طرف بیمهگزار یا بیمهشـده عمدي بود، بیمهنامه باطل و بیمهگر هیچ گونه تعهدي در قبال پوششهاي بیمهاي نداشته و حقبیمههاي پرداخت شده قابل استرداد نخواهد بود.
2- چنانچه اظهارات خلاف واقع و یا کتمان حقایق از طرف بیمهگزار یا بیمهشــــده سهوي باشد، در این صورت:
1-2- چنانچه اظهار خلاف واقع یا کتمان حقایق سهوي قبل از وقوع خطر مشــخص شود، بیمهگر حق دارد در صورت درخواسـت بیمهگزار و موافقت بیمهگر، با دریافت حقبیمه اضافی متناسب بیمهنامه را ادامه دهد و یا نسبت به فسخ قرارداد اقدام نماید.
2-2- چنانچه اظهار خلاف واقع یا کتمان حقایق سهوي، بعد از وقوع خطر مشـخص شود، تعهدات بیمهگر به نســــبت وجه دریافتی به وجهی که باید در صورت اظهار کامل و درست خطر، پرداختشده باشد، کاهش مییابد.
ماده 5 - نفع بیمهای:
بیمهگزار باید نســــــــبت به موضوع بیمه نفع بیمهاي داشته باشد. در صورتیکه بیمهگزار و بیمهشده شخص واحدي نباشند، اخذ رضـایت کتبی بیمهشـده به منظور احراز نفع بیمهاي ضروري است. در مواردي که بیمهشدهاهلیّت قانونی نداشته باشد، ولی یا قیم قانونی وي به نمایندگی اعلام رضایت مینماید.
ماده 6 - تعیین و تغییر ذینفع بیمهنامه:
تعیین ذینفع: بیمهگزار باید با موافقت کتبی بیمهشـده، ذینفع یا ذینفعان در صـورت فوت بیمهشده و نیز ذینفع جدید در صورت فوت ذینفع قبلی را در فرم پیشـــنهاد یا فرم مربوطه تعیین نموده و مشخصـات، نسـبت، اولویت و سهم هر یک از ذینفعان را کتباً به بیمهگر اعلام نماید. بیمهگر موظف است ذینفع تعیینشده توسط بیمهگزار را در بیمهنامه درج نماید.
تبصره 1: اثرات قانونی پرداخت منافع بیمهنامه از تاریخ فوت بیمهشده شروع میشـود ولی اگر بیمهگزار به دلایلی بابت آن از بیمهگر وجهی دریافت کرده باشــد
تعهدات بیمهگر به نسبت وجه مزبور تقلیل خواهد یافت.
تبصره 2: در صورت عدم تعیین ذینفع و فوت بیمهشده و یا عدم تعیین ذینفع جدید پس از فوت ذینفع قبلی، وراث قانونی بیمهشده بهعنوان ذینفع محسوب میشود.
تغییر ذینفع: هرگونه تغییر در ذینفع، اولویت و یا سـهم آنها در مدت بیمهنامه، با درخواست کتبی بیمهگزار و موافقت کتبی بیمهشده و یا نماینده قانونی وي امکانپذیر است.
ماده 7 - اصلاح و تغییر شرایط بیمهنامه:
چنانچه مفاد بیمهنامه یا الحاقیه صادره با پیشـنهاد کتبی بیمهگزار منطبق نباشد مبناي تعهدات بیمهگر، مفاد بیمهنامه است.
ماده 8 - مهلت و نحوه پرداخت حق بیمه:
حقبیمه میتواند بهصورت یکجا و یا اقسـاط محاسبه و پرداخت شود. در صورت قســطی بودن بیمهنامه، اقســاط حقبیمه باید حداکثر تا مهلت توافق شده پرداخت گردد. درصـــورت عدم پرداخت حقبیمه بعد از گذشـــت یکماه از آخرین مهلت پرداخت حقبیمه، بیمهگر نسبت به فسخ بیمهنامه محق خواهد بود.
ماده 9 - مهلت اعلام خسارت:
در صــورت فوت بیمهشــده، ذینفع یا نماینده قانونی آنها موظفند مراتب را با ذکر علت حداکثر ظرف 30 روز از تاریخ فوتکتباً به اطلاع بیمهگر برسانند.
تبصره: در صورتیکه بیمهگزار، بیمهشده و یا ذینفع، تکالیف مقرر در این ماده را انجام ندهند؛ بیمهگر میتواند به نسبت تأثیر قصـور در افزایش خسـارت، خسـارت قابل پرداخت را کاهش دهد مگـر اینکه ثابت نمایند به علت خارج از اراده خود قادر به انجام تکلیف نبودهاند.
ماده 10 - اسناد و مدارک لازم برای پرداخت منافع بیمهنامه:
بیمهگزار، ذینفع یا نماینده قانونی آنها موظفند با رعایت ماده 9 این شـرایط، اسـناد و مدارك لازم را به بیمهگر ارایه نمایند. حداقل اسناد و مدارك لازم به شرح زیر است:
1- بیمهنامه و اوراق الحاقی پیوست آن
2- مدارك رسمی فوت نظیر شناسنامه و کارت ملی باطلشده بیمهشـده یا خلاصـه رونوشت وفات؛
3- گواهی فوت تایید شده از سوي ادارات ثبت احوال و یا کنســـولگريهاي سفارت ایران در خارج از کشور؛
4- نظریه و مدارك پزشکی مرکز درمانی یا پزشک قانونی در مورد علت فوت؛
5- در صورت فوت ناشی از حادثه، گزارش مشــروح حادثه که توسط مراجع قانونی ذیصلاح آماده شده باشد؛
6- گواهی انحصــار وراثت درصورت عدم تعیین ذینفع/ ذینفعان و یا سهم آنها در بیمهنامه؛
تبصره 1: چنانچه بیمهگر پساز بررسی اسناد و مدارك ارائهشده، مدارك دیگري لازم داشـت، میتواند سـایر اسـناد و مدارك تکمیلی علاوهبر موارد فوق را مطالبه یا خود تهیه نماید.
- اقامتگاه قانونی بیمهگزار یا نماینده قانونی وي به ترتیبی است که در پیشـنهاد بیمه نوشته و امضاء کرده است و مکاتبات بیمهگر به همان نشانی ارسال میشود.
- در صـورتیکه بیمهگزار محل اقامت خود را تغییر دهد، موظف اسـت که اقامتگاه جدید خود را کتباً به اطلاع بیمهگر برساند.
- هرگاه بیمهگزار خارج از ایران اقامت نماید، باید یک نفر را که مقیم ایران اسـت به عنوان نماینده به بیمهگـر معـرفــی کند تا نامهها و اطلاعات مــربوط را به عنوان و اقامتگاه وي ارسال نماید.
- در صورت عدم توجه بیمهگزار به رعایت این مقررات، آخرین اقامتگاه اعلامشـده بیمهگزار در ایران معتبر تلقی میگردد.
فصل سوم - وظایف و تعهدات بیمهگر:
ماده 12 - رعایت اصل حداعلای حسن نیت بیمهگر:
بیمهگر موظف اسـت کلیه اطلاعات ضـروري در مورد پوشـشهاي بیمه، وظایف و تعهدات بیمهگر و بیمهگزار، میزان حقبیمه و نحوه پرداخت آن، اسـتثنائات و محدودیتهاي بیمهنامه، تاریخ شروع و انقضــــــاي بیمهنامه و نحوه ارایه خدمات بیمهاي و سایر توضیحات لازم را به متقاضی خدمات بیمه به صورتی مناسـب (نظیر مکتوب، الکترونیکی و غیره) اعلام نماید. این اطلاعات باید بهگونهاي ارایه شــود که مقایسـه خدمات بیمهاي را از نظر قیمت، مدت و شرایط براي متقاضی خدمات بیمه امکانپذیر سازد.
ماده 13 - مهلت و نحوه پرداخت منافع بیمهنامه:
در صورت اعلام فوت بیمهشده به بیمهگر و ارایه کلیه اسـناد و مدارك لازم توسـط بیمهگزار یا ذینفع یا نماینده قانونی آنها، بیمهگر موظف اســت بعد از دریافت کلیه مدارك مربوط به خسـارت، حداکثر ظرف مدت 30 روز، مدارك را بررسی و نتیجه را اعلام نماید. در صورت احراز عدم استحقاق دریافت خســارت، مراتب را همراه با ذکر دلایل به طور مکتوب به بیمهگزار یا ذینفع یا نماینده قانونـی آنها اعلام نماید و در صورت قبول خسـارت، حداکثر ظرف مدت 15 روز پس از قبول خسـارت، آن را پرداخت نماید.
تبصره: در صورت حیات بیمهشده تا سررسید بیمهنامه، وجهی به بیمهگزار تعلق نمیگیرد.
فصل چهارم - استثنائات و خسارتهای غیرقابل جبران
ماده 14 - استثنائات:
در موارد زیر در صورت فوت بیمهشده، بیمهگر تعهدي نسبت به پرداخت وجه بیمه خطر فوت ندارد مگرآنکه با پرداخت حقبیمه اضافی توافق دیگري صــــورت گرفتهباشد:
بند 1. خودکشی: در صورتیکه طی مدت دو سال از برقراري پوشش بیمه توسط بیمهگر، بیمهشده خودکشی نماید.
بند 2. مرگ بیمهشده به وسیله بیمهگزار: در صورتیکه به تأیید مراجع ذیصـــلاح اثبات شود که بیمهگزار عمداً بیمهشده را به قتل رسانده است.
بند 3. مرگ بیمهشده به وسیله ذینفع: در صورتیکه ذینفعتعمداً بهطور مسـتقیم یا غیرمستقیم موجبات مرگ بیمهشده از قبیل همکاري، مشـارکت و یا معاونت در قتل را فراهم آورد، ذینغع مذکور از مزایاي بیمهنامه محروم و سهم ایشـــــان غیر قابل پرداخت خواهد بود.
بند 4. تغییر شغل بیمهشده: بیمهگزار موظف است هرگونه تعویض یا تغییر شغل را به بیمهگر بهصـورت کتبی اعلام نماید و بیمهگر میتواند شـرایط بیمهنامه را با توجه به شغل اعلامشده تغییر دهد، چنانچه تغییر شغل بیمهشده به اطلاع بیمهگر نرسـد، مطابق مفاد ماده 4 اقدام خواهد شد.
بند 5. اعمال خلاف قانون: چنانچه بیمهشده در اثر شـرکت در فعالیتهاي مجرمانه اعم از مباشرت، مشـــارکت یا معاونت در آن فوت کند، یا به همین دلیل محکوم به اعدام گردد، بیمهگر هیچگونه تعهدي براي پرداخت سرمایه فوت نخواهد داشت.
تبصره 1: چنانچه در مراجع قانونی اثبات شود که بیمهشده به قصـد دفاع از خود در این فعالیت شـرکت کرده و یا شـروع فعالیت مجرمانه به وي تحمیل شــدهباشــد، مندرجات بند 4 این ماده اعمال نخواهد شد.
بند 6. جنگ
بند 7. اعزام به عملیات جنگی
بند 8. تشعشات هستهای: چنانچه بیمهشده در اثر انفجار یا تشعشعات هستهاي و یا آلودگیهاي شـیمیایی و بیولوژیکی ناشـی از آن فوت کند، بیمهگر هیچ تعهدي براي پرداخت سرمایه فوت نخواهد داشت.
بند 9. فوت ناشی از سوء مصـــرف مواد مخدر یا روانگردان و مشـــروبات الکلی یا داروهاي محرك بدون تجویز پزشک یا حوادث ناشی از مصرف این قبیل داروها.
بند 10. پوشش اتباع غیر ایرانی: صدور بیمهنامه و پرداخت خسارت مربوط به افراد با تابعیت غیرایرانی و مقیم ایران، تنها با مجوز اقامت معتبر امکانپذیر خواهد بود.
بند 11. هرگاه بیمهگزار خارج از ایـران اقامت نماید، باید یک نفـر مقیم ایـران را به بیمهگر معرفی کند که در کارهاي مربوط به بیمه عمر نماینده وي باشـــد و بیمهگر نامههاي مربوط را به عنوان و نشانی نامبرده ارسال نماید.
فصل پنجم - فسخ و ابطال بیمهنامه
ماده 15 - فسخ، موارد و آثار فسخ:
1- عدم پرداخت حقبیمه در سررسـیدهاي توافقشـده در بیمهنامه با رعایت احکام مندرج در ماده 8 این شرایط.
2- چنانچه در مقطع صدور بیمهنامه و در فرآیند تکمیل پرسشـــــــنامه مربوطه، بیمهگزار ســـهواً از اظهار مطالبی خودداري نماید و یا اظهارات خلاف واقع بنماید و مطالب اعلامنشـده یا اظهارات خلاف واقع در ارزیابی خطر مؤثر باشد و این موضوع حداکثر دو سال پساز شروع پوشش بیمه محرز شود.
1- در صورتیکه فعالیت بیمهگر در رشته بیمههاي زندگی به هر دلیل متوقف شود، بیمهگزار میتواند نسبت به فسخ قرارداد اقدام نماید.
2- بیمهگزار باید مراتب را بهوسیله نامه سفارشی یا سایر روشهاي اطلاعرسـانی به بیمهگر اطلاع دهد. اثر فسخ بلافاصله پس از دریافت نامه سفارشی یا سایر روشهاي اطلاعرسـانی توسـط بیمهگر و یا از تاریخی که در نامه بیمهگزار درج شـده اســت، شروع میشود و بیمهگر باید اضافه حقبیمه دریافتی تا تاریخ فســخ را بدون کســر کارمزد و هزینههاي اداري به بیمهگزار مسترد دارد و مراتب را به ایشان اطلاع دهد.
ماده 16 - ابطال، موارد و آثار آن:
هرگاه بیمهگزار عمداً از اظهار مطالبی خودداري کند یاعمداً اظهارات کاذبه بنماید و مطالب اظهار نشده یا اظهارات کاذبه طوري باشد که موضوع خطر را تغییر دهد یا از اهمیت آن در نظر بیمهگر بکاهد، عقد بیمه باطل خواهد بود حتی اگر مراتب مذکوره تاثیري در وقوع حادثه نداشـته باشـد. در این صــورت نه فقط وجوهی که بیمهگزار پرداخته است قابل استرداد نیســت بلکه بیمهگر حق دارد اقســاط بیمه را که تا آن تاریخ عقب افتاده است نیز از بیمهگزار مطالبه کند.
ماده 17 - ارجاع به داوری:
طرفین قرارداد میتوانند اختلاف خود را تا حد امکان از طریق مذاکره حل و فصـــل نمایند. چنانچه اختلاف از طریق مذاکره حل و فصل نشد از طریق داوري حل و فصل نمایند. در صــــــورت انتخاب روش داوري طرفین قرارداد میتوانند یک نفر داور مرضـــــیالطرفین را انتخاب کنند. در صـــــورت عدم توافق براي انتخاب داور مرضیالطرفین هریک از طرفین داور انتخابی خود را به صـورت کتبی به طرف دیگر معرفی میکند.
داوران منتخب داور سومی را انتخاب و پس از رسـیدگی به موضـوع اختلاف با اکثریت آراء اقدام به صـدور رأي داوري میکنند. در صــورتیکه داوران منتخب براي انتخاب داور سـوم به توافق نرسـند هریک از طرفین قرارداد میتوانند تعیین داور سوم را از دادگاه صالح خواسـتار شـوند. هریک از طرفین حقالزحمه داور انتخابی خود را میپردازد و حقالزحمه داور سوم به تساوي تقسیم میشود. اختلافاتی که به موجب قانون قابل داوري نمیباشد، در دادگاههاي عمومی و مطابق با قواعد صـلاحیت محلی مندرج در قانون آئین دادرسـی مدنی مورد رســیدگی قرار میگیرد.
ماده 18 - اعتبار بیمهنامه:
اعتبار این بیمهنامه از ساعت 24 روز شروع بیمهنامه و پرداخت اولین قسط حقبیمه که در بیمهنامه درج شده است شروع میشود.
ماده 19 - مرور زمان دعاوی:
هرگونه ادعاي ناشی از این بیمهنامه باید حداکثر ظرف مدت دو سال از تاریخ بطلان، فسـخ و یا انقضـاي مدت بیمهنامه و در صورت وقوع حوادث تحت پوشش، از تاریخ وقوع حادثه اقامه شود و پس از دو سال مذکور ادعاي ناشی از این بیمهنامه مسـموع نخواهد بود.
ماده 20 - قلمرو جغرافیایی پوشش:
گســتره جغرافیایی پوشش این بیمهنامه، سراسر جهان میباشد مگر آنکه به صورت دیگري توافق شده باشد.
ماده 21 - موارد پیش بینی نشده:
موارد مسـکوت در این قرارداد حسـب مورد تابع قانون بیمه، عرف بیمهگري و سایر مقررات و قوانین جاري کشور میباشد.
