در این مطلب، توضیحات کامل و جامعی از شرایط عمومی بیمه مسئولیت مدنی شهروندی ارائه میشود تا مخاطب پیش از...
شرایط عمومی بیمه مسئولیت مدنی و حرفهای سازمان انتقال خون در برابر اهدا کنندگان و مصرف کنندگان خون و فرآورده های سلولی و پلاسمایی
در این مطلب، توضیحات کامل و جامعی از شرایط عمومی بیمه نامه مسئولیت مدنی و حرفهای سازمان انتقال خون در برابر اهدا کنندگان و مصرف کنندگان خون و فرآورده های سلولی و پلاسمایی ارائه میشود تا مخاطب پیش از ورود به جزئیات، با چارچوب کلی و موضوعات اصلی بیمهنامه آشنا شود.
فصل اول - کلیات
ماده 1- اساس بیمه نامه/ قرارداد: این بیمه نامه بر اساس قانون بیمه مصوب اردیبهشت ماه 1316، قانون بیمه مسئولیت مدنی مصوب 1339، عرف بیمه گری و پیشنهاد کتبی بیمه گزار که جزء لاینفک این بیمه نامه میباشد تنظیم گردیده و مورد توافق طرفین میباشد. آن قسمت از پیشنهاد کتبی بیمه گزار که مورد قبول بیمه گر نبوده و قبل از صدور بیمه نامه کتبا به بیمه گزار اعلام گردیده است، جزء تعهدات بیمه گر محسوب نمیشود.
ماده2- تعاریف و اصطلاحات: تعاریف و اصطلاحات زیر نظر از هر معنی و مفهوم دیگری که ممکن است داشته باشد در این شرایط عمومی با تعریف مقابل آن بکار رفته است:
1- بیمه گر: شرکت بیمهای دارای پروانه فعالیت از بیمه مرکزی جمهوری اسلامی ایران است که مشخصات آن در بیمه نامه درج و در ازای دریافت حق بیمه جبران خسارات احتمالی را طبق شرایط عمومی و خصوصی این بیمه نامه به عهده میگیرد.
2- بیمه گزار: سازمان انتقال خون است که قرارداد بیمه را با بیمه گر منعقد کرده و متعهد به پرداخت حق بیمه میباشد و با پرداخت حق بیمه مربوط مسئولیت مدنی و حرفهای سازمان و کارکنان و عوامل خود را تحت پوشش قرار میدهد.
تبصره- لیست کارکنان و عوامل بیمه گزار که مسئولیت آنها به موجب این بیمه نامه تحت پوشش قرار میگیرد در شرایط خصوصی بیمه نامه و الحاقیههای مربوط تعیین خواهد شد.
3- اهدا کننده: فردی است که بطور داوطلبانه مقدار مشخصی از خون یا فرآورده آنرا در مراکز انتقال خون هدیه مینماید.
4- مصرف کننده: فردی است که با تجویز پزشک معالج از خون یا فرآوردههای پلاسمایی و سلولی آن استفاده مینماید.
5- حق بیمه: وجهی است که بیمه گزار در قبال اخذ پوشش بیمهای و تعهدات بیمه گر برای جبران خسارات وارده به زیاندیده یا وارث قانونی وی، طبق شرایط خصوصی بیمه نامه به بیمه گر میپردازد.
6- زیاندیده: شخصی است حقیقی که در اثر اهداء و مصرف خون و فرآوردههای سلولی و پلاسمایی و داروهای مشتق از پلاسمای تولیدی بیمه گزار و مصرف خون بند ناف به موجب احکام قطعی مراجع قضایی و یا بر اساس نظریه کمیسیون تشخیص دچار خسارت شده است.
7- کمیسیون تشخیص: کمیسیون متشکل است از نماینده بیمه گزار، نماینده سازمان پزشکی قانونی کشور، نماینده سازمان نظام پزشکی کل کشور و نماینده بیمه گر میباشد. برای تشکیل کمیسیون حضور نماینده بیمه گر الزامی است و آرای این کمیسیون حداقل با امضای موافق سه نفر از اعضا نافذ میباشد.
8- خسارت: هر نوع دیه و یا ارش ناشی از هر نوع آسیب به بدن و دیه فوت و یا پرداخت هزینههای پزشکی مطابق با موضوع بیمه نامه میباشد.
9- مدت بیمه: یکسال شمسی است جز در مواردی که در بیمه نامه به نحوی دیگر توافق شده باشد. در هر حال تاریخ شروع و انقضای بیمه نامه در شرایط خصوصی مشخص میشود.
ماده3- موضوع بیمه: بیمه مسئولیت مدنی و حرفهای بیمه گزار در قبال خسارتهای وارده به اهداء کنندگان و مصرف کنندگان خون و فرآوردههای سلولی و پلاسمایی و داروهای مشتق از پلاسمای تولیدی بیمه گزار و مصرف کنندگان خون بند ناف وفق مقررات مربوط در محدوده جغرافیایی کشور جمهوری اسلامی ایران که به موجب احکام قطعی مراجع قضایی و یا بر اساس نظریه کمیسیون تشخیص، بیمه گزار مسئول جبران آن شناخته شود.
فصل دوم- وظایف و تعهدات بیمه گزار
ماده 4- رعایت اصل حد اعلای حسن نیت: بیمه گزار مکلف است، پرسشهای کتبی بیمه گر را با دقت و صداقت و به طور کامل پاسخ دهد. به موجب ماده 12 قانون بیمه، هرگاه بیمه گزار عمدا از اظهار مطالبی خودداری کند یا عمدا اظهارات کاذب بنماید و مطالب اظهار نشده یا اظهارات کاذب طوری باشد که موضوع خطر را تغییر داده یا از اهمیت آن در نظر بیمه گر بکاهد عقد بیمه باطل خواهد بود حتی اگر مراتب مذکور تاثیری در وقوع حادثه نداشته باشد. در این صورت نه فقط وجوهی که بیمه گزار پرداخته است قابل استرداد نیست بلکه بیمه گر حق دارد اقساط بیمه را که تا آن تاریخ عقب افتاده است نیز از بیمه گزار مطالبه کند.
به موجب ماده 13 قانون بیمه، اگر خودداری از اظهار مطالبی یا اظهارات خلاف واقع از روی عمد نباشد عقد بیمه باطل نمیشود در این صورت هرگاه مطلب اظهار نشده یا اظهار خلاف واقع قبل از وقوع حادثه معلوم شود بیمه گر حق دارد یا اضافه حق بیمه را از بیمه گزار در صورت رضایت او دریافت داشته قرارداد را ابقاء کند و یا قرارداد بیمه را فسخ کند. در صورت فسخ، بیمه گر باید مراتب را به موجب اظهار نامه یا نامه سفارشی دو قبضه به بیمه گزار اطلاع دهد. اثر فسخ ده روز پس از ابلاغ مراتب به بیمه گزار شروع میشود و بیمه گر باید اضافه حق بیمه دریافتی تا تاریخ فسخ را به بیمه گزار مسترد دارد.
در صورتیکه مطلب اظهار نشده یا اظهار خلاف واقع بعد از وقوع حادثه معلوم شود خسارت به نسبت وجه بیمه پرداختی و و جهی که بایستی در صورت اظهار خطر به طور کامل و واقع پرداخت شده باشد تقلیل خواهد یافت.
ماده5- پرداخت حق بیمه: قرارداد بیمه با تقاضای بیمه گزار و قبول بیمه گر منعقد میشود ولی شروع تامین و اجرای تعهدات بیمه گر منوط به پرداخت حق بیمه به ترتیبی است که در بیمه نامه پیش بینی شده است. چنانچه پرداخت حق بیمه به صورت قسطی باشد و بیمه گزار یک یا چند قسط موعد رسیده حق بیمه را به هر دلیل پرداخت نکند، بیمه گر میتواند بیمه نامه را فسخ نماید. چنانچه بیمه گر بیمه نامه را فسخ نکرده باشد در صورت وقوع حادثه، خسارت به نسبت حق بیمه پرداخت شده به حق بیمهای که تا زمان وقوع حادثه باید پرداخت میشد پرداخت خواهد شد مگر آنکه در شرایط خصوصی بیمه نامه به نحو دیگری توافق شده باشد.
ماده6- اعلام تشدید خطر: به موجب ماده 16 قانون بیمه، هرگاه بیمه گزار در نتیجه عمل خود خطری را که به مناسبت آن بیمه منعقد شده است تشدید کند یا یکی از کیفیات یا وضعیت موضوع بیمه را به طوری تغییر دهد که اگر وضعیت مزبور قبل از قرارداد موجود بود بیمه گر حاضر برای انعقاد قرارداد با شرایط مذکور در قرارداد نمیگشت باید بیمه گر را بلافاصله از آن مستحضر کند. اگر تشدید خطر یا تغییر وضعیت موضوع بیمه در نتیجه عمل خود بیمه گزار نباشد مشارالیه باید مراتب را در ظرف ده روز از تاریخ اطلاع خود رسما به بیمه گر اعلام کند. در هر دو مورد مذکور در فوق، بیمه گر حق دارد اضافه حق بیمه را معین نموده و به بیمه گزار پیشنهاد کند و در صورتی که بیمه گزار حاضر برای قبولی و پرداخت آن نشود قرارداد را فسخ کند و اگر تشدید خطر در نتیجه عمل خود بیمه گزار باشد خسارات وارده را نیز از مجرای محاکم عمومی از او مطالبه کند و در صورتی که بیمه گر پس از اطلاع تشدید خطر به نحوی از انحاء رضایت به بقای عقد قرارداد داده باشد مثل آنکه اقساطی از وجه بیمه را پس از اطلاع از مراتب از بیمه گزار قبول کرده یا خسارت بعد از وقوع حادثه به او پرداخته باشد دیگر نمیتواند به مراتب مذکور استناد کند. وصول اقساط حق بیمه بعد از اطلاع از تشدید خطر یا پرداخت خسارت پس از وقوع حادثه و نحوه آن دلیل بر رضایت بیمه گر به بقای قرارداد میباشد.
ماده7- اعلام خسارت: به موجب ماده 15 قانون بیمه، بیمه گزار باید برای جلوگیری از خسارت مراقبتی را که عادتا هرکس از مال خود مینماید نسبت به موضوع بیمه نیز بنماید و در صورت نزدیک شدن حادثه یا وقوع آن، اقداماتی را که برای جلوگیری از سرایت و توسعه خسارت لازم است به عمل آورد و در اولین زمان ممکن و منتهی در ظرف پنج روز از تاریخ اطلاع خود از وقوع حادثه بیمه گر را مطلع سازد والا بیمه گر مسئول نخواهد بود مگر آنکه بیمه گزار ثابت کند که به واسطه حوادثی که خارج از اختیار او بوده است اطلاع به بیمه گر در مدت مقرر برای او مقدور نبوده است. مخارجی که بیمه گزار برای جلوگیری از توسعه خسارات مینماید، بر فرض این که منتج به نتیجه نشود به عهده بیمه گر خواهد بود ولی هرگاه بین طرفین در موضوع لزوم مخارج مزبور یا تناسب آن با موضوع بیمه اختلافی ایجاد شود، حل اختلاف به حکم یا محکمه رجوع میشود.
ماده8- خودداری از مصالحه: بیمه گزار جز با موافقت قبلی و کتبی بیمه گر مجاز به مصالحه و توافق با زیاندیده گان در رابطه با خسارتهای ناشی از فعالیت موضوع بیمه نیست.
ماده9- بیمه گزار موظف است خواسته یا موضوع دعوا، نام و نشانی خواهان و یا اقامه کننده دعوا، مشخصات زیاندیده، مبلغ مورد ادعا و اطلاعات دیگر مربوط به موضوع را که بر آن وقوف دارد و هر نوع اسناد و مدارک اعلامی بیمه گر مندرج در شرایط خصوصی بیمه نامه را که در این باره در اختیار دارد به بیمه گر تسلیم و بیمه گر را در تحقیقات و رسیدگی و دفاع کمک نماید.
ماده 10-بیمه گزار موظف است هر گونه اوراق قضایی مربوط به هر دعوی مرتبط با موضوع این بیمه نامه را حسب توافق در شرایط خصوصی بیمه نامه به بیمه گر ارسال نماید. بیمه گزار در صورت تاخیر در ارسال مستندات این ماده، مسئول جبران ضرر و زیانهایی که از این طریق به بیمه گر وارد میشود خواهد بود.
ماده 11- نشانی و اقامتگاه قانونی بیمه گزار: نشانی است که در فرم پیشنهاد بیمه و متن این بیمه نامه درج گردیده است. بیمه گزار موظف است تغییر نشانی و اقامتگاه قانونی خود را به صورت کتبی به اطلاع بیمه گر برساند در غیر این صورت نشانی و اقامتگاه قبلی بیمه گزار معتبر شناخته میشود.
ماده 12- بیمه گزار موظف است جهت انجام امور کارشناسی، همکاری لازم را با بیمه گر به عمل آورد و اقدامات و الزامات لازم را بر اساس استانداردهای ملی مرتبط جهت پیشگیری از وقوع حوادث رعایت نماید.
ماده 13- کلیه کارکنان بیمه گزار باید متناسب با وظایف خود دارای مهارت و تجربه تخصصی باشند. وظایف و تعهدات کارکنان و عوامل بیمه گزار در شرایط خصوصی بیمه نامه تعیین میشود.
فصل سوم- وظایف و تعهدات بیمه گر
ماده 14- حداکثر تعهد بیمه گر بابت هر نوع دیه و یا ارش ناشی از هر نوع آسیب به بدن و دیه فوت و یا پرداخت هزینههای پزشکی در شرایط خصوصی بیمه نامه تعیین میشود.
تبصره1- در صورتی که هزینههای پزشکی توسط بیمه گزار پرداخت شده باشد، چک خسارت در وجه وی، در غیر این صورت در وجه زیاندیده صادر میگردد.
تبصره2- در صورتی که زیاندیده از خدمات سازمان تامین اجتماعی یا سازمانهای مشابه استفاده نماید، تعهد بیمه گر در جبران هزینههای پزشکی عبارت است از مازاد بر مبالغ پرداخت شده توسط سازمان مذکور تا میزان خسارت قابل پرداخت در این بیمه نامه.
تبصره3- جمع مبلغ پرداختی در طول مدت بیمه، بابت هر نوع دیه و یا ارش ناشی از هر نوع آسیب به بدن و دیه فوت و یا پرداخت هزینههای پزشکی نمیتواند از حداکثر تعهد بیمه گر، مذکور در شرایط خصوصی و عمومی بیمه نامه تجاوز نماید.
ماده 15- علاوه بر جبران خسارت، هزینهها و خسارتهای دادرسی (بدون و تجدیدنظر)، هزینه کارشناسی و حق الوکاله وکیل نیز تا میزان حداکثر تعهد بیمه گر مندرج در شرایط خصوصی بیمه نامه در تعهد بیمه گر خواهد بود.
ماده16- تعهدات بیمه گر منحصر به مسئولیت بیمه گزار است که در مدت بیمه رخ دهد مشروط به اینکه ادعای خسارت در طول مدت بیمه یا حداکثر ظرف مدت 10 سال پس از انقضای مدت بیمه و با رعایت مواد 7 و 10 این شرایط به بیمه گر اعلام شده است.
ماده 17- ملاک تشخیص مسئولیت بیمه گزار، رای مراجع قضایی است. در مواردی که مسئولیت بیمه گزار با توجه به اسناد و مدارک ارائه شده از نظر کمیسیون تشخیص محرز باشد، بیمه گر میتواند قبل از صدور رای مراجع قضایی، در صورت توافق با بیمه گزار و اخذ رضایت نامه از زیاندیده یا وارث قانونی وی، خسارت مربوطه را با تایید کمیسیون تشخیص ظرف مدت 20 روز از تاریخ تکمیل مدارک و مستندات لازم پرداخت کند. در این صورت بیمه گر در برابر هرگونه ادعای بعدی زیاندیده یا وارث قانونی علیه خود و بیمه گزار بری الذمه بوده و تعهدی نخواهند داشت.
ماده18- چنانچه ضریب خسارت (طبق تعریف مندرج در آیین نامه ذخائر فنی موسسات بیمه (شماره 58) مصوب شورای عالی بیمه و اصلاحات بعدی آن) پس از اتمام مدت بیمه، کمتر از 50% باشد، بیمه گر موظف است معادل 20% از منافع این قرارداد را در قالب مشارکت در منافع به بیمه گزار مسترد نماید.
ماده19- خسارت موضوع این بیمه نامه با اطلاع و تائید بیمه گزار مستقیما از طرف بیمه گر به شخص زیاندیده یا وارث قانونی وی یا بیمه گزار پرداخت خواهد شد. به محض پرداخت خسارت، بیمه گر و بیمه گزار در مقابل شخص و یا اشخاص زیاندیده یا وارث قانونی آنها بری الذمه میشوند.
ماده20- نحوه تعیین و مهلت پرداخت خسارت: در مواردی که پرداخت خسارت به صورت توافقی انجام نشده و موکول به ارائه رای مراجع قضایی شده است، حسب مورد بیمه گزار یا زیاندیده مکلفند ظرف پانزده روز از تاریخ ابلاغ رای قطعی یا ظرف پانزده روز پس از قطعی شدن رای ابلاغی با مدارک لازم برای دریافت خسارت به بیمه گر مراجعه و درخواست خود را تسلیم نماینده بیمه گر نمایند. بیمه گر مکلف است به محض وصول درخواست، آن را ثبت و ضمن تحویل رسیدی به متقاضی مشتمل بر نام متقاضی، تاریخ تسلیم و شماره ثبت، ناقص یا کامل بودن مدارک را بررسی کند. چنانچه مدارک در زمان تقاضا کامل باشد بیمه گر موظف است حداکثر ظرف پانزده (15) روز کاری از تاریخ تقاضا، خسارت متعلقه را پرداخت نماید و چنانچه مدارک تسلیمی ناقص باشد، مراتب به صورت کتبی به متقاضی اعلام تا نسبت به رفع نقص حداکثر ظرف 15 روز کاری اقدام کند. چنانچه پس از تکمیل مدارک و مستندات لازم، بیمه گر در پرداخت خسارت تاخیر کند، افزایش خسارت ناشی از افزایش احتمالی مبلغ دیه بر عهده بیمه گر خواهد بود.
تبصره: مدارک و مستندات لازم برای پرداخت خسارت در شرایط خصوصی بیمه نامه تعیین میشود.
فصل چهارم- استثنائات و خسارتهای غیر قابل جبران
ماده 21- استثنائات: خسارتهای زیر تحت پوشش این بیمه نامه نیست مگر آنکه در بیمه نامه یا الحاقیه آن به نحوه دیگری توافق شده باشد:
1- خسارتهای ناشی از حوادث طبیعی از قبیل زلزله، سیل، طوفان، صاعقه، گردباد، رانش زمین، بهمن و آتش فشان.
2- جنگ (اعم از اینکه اعلام شده یا نشده باشد)، عملیات خصمانه، عملیات تروریستی، انقلاب و اقدامات براندازی بر علیه حکومت.
3- خسارات غیر مستقیم و خسارت عدم النفع و از دست دادن درآمد بیمه گزار.
4- خساراتی که به اموال بیمه گزار (تاسیسات، ساختمان، وسایل نقلیه و …) وارد میشود.
5- خسارتهای وارد به کارکنان بیمه گزار مگر اینکه ناشی از اهدا و مصرف خون یا فرآوردهای سلولی و پلاسمایی و داروهای مشتق از پلاسمای تولیدی سازمان انتقال خون ایرانی و مصرف خون بند ناف باشد.
ماده 22- خسارتهای غیر قابل جبران: در موارد زیر جبران خسارت در تعهد بیمه گر نخواهد بود:
1- کلیه حوادثی که طبق رای مراجع ذیصلاح (کمیسیون تشخیص) و در صورت لزوم مراجع قضایی بیمه گزار مسئول آن شناخته نمیشود.
2- خسارت ناشی از عمد و تقلب بیمه گزار، نمایندگان و مباشرین وی.
3- خسارتهای ناشی از فعالیت غیرمجاز و خارج از وظایف و اختیارات بیمه گزار حسب رای مراجع ذیصلاح (کمیسیون تشخیص) و در صورت لزوم مراجع قضایی.
4- خسارتهای مستقیم و غیر مستقیم ناشی از انفجار هسته ای، تشعشعات اتمی و رادیو اکتیو.
5- هرگونه خسارت ناشی از حادثهای که قبل از شروع بیمه نامه رخ داده باشد.
6- افزایش سالانه دیه به سبب تاخیر در تحویل رای صادره دادگاه و یا مدارک مورد نیاز بیمه گر ناشی از قصور زیاندیده، بیمه گزار و یا مقصر حادثه.
فصل پنجم- فسخ بیمه نامه
ماده 23- فسخ بیمه نامه: در موارد زیر هر یک از طرفین بیمه نامه میتواند با اخطار کتبی 20 روزه بیمه نامه را فسخ نماید:
الف- موارد فسخ از طرف بیمهگر:
1- عدم پرداخت حق بیمه در سر رسیدهای توافق شده در بیمه نامه.
2- در صورت تشدید خطر مگر آن که توافق خاصی بین طرفین در شرایط خصوصی صورت گرفته باشد.
3- چنانچه بیمه گزار سهوا از اظهار مطالبی خودداری نماید و یا اظهارات خلاف واقع بنماید و مطالب اعلام نشده یا اظهارات خلاف واقع در ارزیابی خطر موثر باشد.
ب- موارد فسخ از طرف بیمهگزار:
1- در صورتی که فعالیت بیمه گر به هر دلیل متوقف شود.
2- در صورتی که بیمه گزار به هر دلیل مایل به ادامه پوشش نباشد.
تبصره- تعهدات طرفین این بیمه نامه نسبت به امور قبل فسخ معتبر و لازم الاجرا است.
ماده24- نحوه برگشت حقبیمه: در صورت فسخ از طرف بیمهگر یا فسخ از طرف بیمه گزار وفق بند 1 بخش ب ماده 23، باید حق بیمه مدنی که باقی مانده است به صورت روز شمار محاسبه و به بیمه گزار برگشت داده شود. در صورت فسخ بیمه¬نامه از طرف بیمهگزار وفق بند 2 بخش ب ماده 23، حق بیمه مدت بیمه بر اساس تعرفه کوتاه مدت مصوب هیئت مدیره بیمه¬گر محاسبه و بقیه آن مسترد خواهدشد.
فصل ششم- سایر مقررات
ماده 25- حل اختلاف: هرگونه اختلاف ناشی از موضوع این بیمه نامه، ظرف هفت روز کاری از اعلام ضرورت حل اختلاف به طرف مقابل، در کمیتهای متشکل از نمایندگان طرفین از طریق مذاکره حل و فصل خواهد شد. در صورت عدم حصول نتیجه به هر دلیل، بر اساس قوانین جاری اقدام خواهد شد.
ماده 26- قلمرو جغرافیایی پوشش: پوششهای این بیمه نامه شامل خسارتهایی است که در محدوده جغرافیایی جمهوری اسلامی ایران واقع شده باشد و تعمیم آن به حوادث خارج از کشور مشروط به توافق حاصل است.
ماده 27- موارد پیشبینی نشده: در موارد مسکوت در این شرایط مطابق ضوابط کلی حاکم بر امر بیمه، عرف بیمه گری، اساسنامه و مصوبات شورایعالی سازمان انتقال خون ایران و سایر مقررات و قوانین جاری عمل خواهد شد.
